Wprowadzenie

" Niepokojący wzrost wypadków drogowych, charakterystyczny dla naszych czasów, powoduje, że ciągle aktualny jest problem kompensacji szkód wynikających z tych wypadków. Chodzi w szczególności o odpowiedź na pytanie, w jaki sposób prawo cywilne zapewnia wynagrodzenie wszelkiego rodzaju szkód wynikłych z wypadków drogowych. "

Bieniek Gerard, Odpowiedzialność cywilna za wypadki drogowe
Warszawa 2006, Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis.

sobota, 20 grudnia 2008

Zadośćuczynienie: wysokość

Wyrok Sądu Najwyższego - Izba Cywilna
z dnia 9 listopada 2007 r.
V CSK 245/2007

Ustalenie wysokości zadośćuczynienia przewidzianego w art. 445 § 1 kc wymaga uwzględnienia wszystkich okoliczności istotnych dla określenia rozmiaru doznanej krzywdy, takich jak: wiek poszkodowanego, stopień cierpień fizycznych i psychicznych, ich intensywność i czas trwania, nieodwracalność następstw uszkodzenia ciała lub wywołania rozstroju zdrowia (kalectwo, oszpecenie), rodzaj wykonywanej pracy, szanse na przyszłość, poczucie nieprzydatności społecznej, bezradność życiowa oraz inne czynniki podobnej natury.

niedziela, 14 grudnia 2008

Zadośćuczynienie: podstawa

Wyrok Sądu Okręgowego w Zamościu
z roku 2007
I Ca 22/2007

Nie tylko trwałe, lecz także przemijające zaburzenia w funkcjonowaniu organizmu polegające na znoszeniu cierpień fizycznych uzasadniają przyznanie ich ofierze zadośćuczynienia pieniężnego.

Zadośćuczynienie: postępowanie karne

Wyrok Sądu Apelacyjnego w Białymstoku
z roku 2008
II AKa 26/2008


Roszczenie o przyznanie odpowiedniej sumy pieniężnej tytułem zadośćuczynienia pieniężnego za doznaną krzywdę (śmierć syna), mające oparcie w dyspozycji art. 445 § 1 kc, może być dochodzone także w procesie karnym w trybie przewidzianym w art. 46 § 1 kk. Przesłanką tego roszczenia jest wykazanie, że wskutek śmierci syna oskarżycielka posiłkowa doznała rozstroju zdrowia kwalifikowanego w kategoriach medycznych jako choroba psychiczna, co wymaga ustalenia na podstawie opinii biegłych.


sobota, 13 grudnia 2008

Zadośćuczynienie: suma odpowiednia

Wyrok Sądu Najwyższego - Izba Karna
z dnia 4 lutego 2008 r.
III KK 349/2007

Użyte w art. 445 § 1 kc pojęcie „sumy odpowiedniej” choć ma charakter niedookreślony, tym niemniej w orzecznictwie wskazuje się kryteria, którymi należałoby kierować się przy ustalaniu wysokości zadośćuczynienia, a mianowicie to, że musi ono mieć charakter kompensacyjny, a więc musi przedstawiać odczuwalną wartość ekonomiczną, nie będącą jednakże wartością nadmierną w stosunku do doznanej krzywdy. Z tego wynika, że „wartość odpowiednia” to wartość utrzymana w granicach odpowiadających aktualnym warunkom i przeciętnej stopie życiowej społeczeństwa. Pamiętać przy tym należy, że na wysokość zadośćuczynienia składają się cierpienia pokrzywdzonego - tak fizyczne jak i psychiczne - których rodzaj, czas trwania i natężenie, należy każdorazowo określić w kontekście materiału dowodowego sprawy. Indywidualny charakter zadośćuczynienia przesądza o tym, że ostateczne ustalenia, jaka konkretnie kwota jest „odpowiednia” z istoty swej należy do sfery swobodnego uznania sędziowskiego, lecz nie może to być uznanie dowolne.

Wyrok Sądu Apelacyjnego w Krakowie
z dnia 8 grudnia 1992 r.
I ACr 429/92

Określenie „odpowiedniej sumy tytułem zadośćuczynienia pieniężnego za doznaną krzywdę” (art. 445 § 1 kc) jest zależne od oceny zróżnicowanego zespołu okoliczności (m.in. intensywności i czasu trwania cierpień fizycznych i psychicznych, trwałości następstw uszkodzenia ciała lub rozstroju zdrowia, wieku poszkodowanego, jego sytuacji rodzinnej, szans powodzenia na przyszłość) i ich względnej wagi na tle konkretnej sprawy


Wyrok Sądu Najwyższego - Izba Cywilna
z dnia 7 października 1998 r.
I CKN 418/98

Dla oceny, czy określona suma jest „odpowiednim”, w rozumieniu art. 445 § 1 kc, zadośćuczynieniem za doznaną krzywdę nie ma wpływu sytuacja - w szczególności majątkowa - sprawcy szkody.

Wyrok Sądu Najwyższego - Izba Cywilna
z dnia 28 września 2001 r.
III CKN 427/2000

Pojęcie „sumy odpowiedniej” użyte w art. 445 § 1 kc ma charakter niedookreślony. W judykaturze wskazane są kryteria, którymi należy kierować się przy ustalaniu wysokości zadośćuczynienia. Zadośćuczynienie ma mieć przede wszystkim charakter kompensacyjny, wobec czego jego wysokość nie może stanowić kwoty symbolicznej, lecz musi przedstawiać jakąś ekonomicznie odczuwalną wartość. Jednocześnie wysokość ta nie może być nadmierna w stosunku do doznanej krzywdy, ale musi być „odpowiednia” w tym znaczeniu, że powinna być - przy uwzględnieniu krzywdy poszkodowanego - utrzymana w rozsądnych granicach, odpowiadających aktualnym warunkom i przeciętnej stopie życiowej społeczeństwa.


Wyrok Sądu Najwyższego - Izba Cywilna
z dnia 27 lutego 2004 r.
V CK 282/2003

Wysokość odpowiedniej sumy, której przyznanie przewiduje art. 445 § 1 kc, zależy przede wszystkim od rozmiaru doznanej przez poszkodowanego krzywdy, ustalonej przez sąd przy uwzględnieniu całokształtu okoliczności sprawy; powinna być ponadto utrzymana w rozsądnych granicach, odpowiadających aktualnym warunkom i przeciętnej stopie życiowej społeczeństwa.


Wyrok Sądu Apelacyjnego w Warszawie
z dnia 20 października 2004 r.
VI ACa 233/2004

Oceniając wysokość przyjętej sumy zadośćuczynienia, jako „odpowiedniej”, sąd korzysta z daleko idącej swobody, niemniej jednak nie może to być suma rażąco odbiegająca od zasądzanych w analogicznych przypadkach. Przy ocenie więc „odpowiedniej sumy” należy brać pod uwagę wszystkie okoliczności danego wypadku, mające wpływ na rozmiar doznanej krzywdy. Celem zadośćuczynienia jest przede wszystkim złagodzenie tych cierpień, przy czym nie może ujść z pola widzenia okoliczność, że wysokość zadośćuczynienia zależy od uznania i oceny sądu konkretnych okoliczności sprawy.